نویسندگان
چکیده
در نظام بین الملل کنونی، محور مقاومت به عنوان یک بازیگر فراملی تاثیرگذار، نقش بسزایی در معادلات ژئوپلیتیک غرب آسیا ایفا میکند. با این حال، تقویت انسجام درونی و افزایش مشروعیت بین المللی این محور، همواره با چالشهایی مواجه بوده است. این مقاله با تمرکز بر نقش نهادهای قانونگذاری، به بررسی این پرسش اصلی میپردازد که دیپلماسی پارلمانی چه تاثیری بر تقویت ابعاد مختلف محور مقاومت داشته است؟
هدف این پژوهش، تبیین مکانیسمها و راهبردهایی است که از طریق دیپلماسی پارلمانی شامل تعاملات بین المجالس، تشکیل گروههای دوستی پارلمانی، برگزاری نشستهای مشترک و تصویب قطعنامههای همسو، میتواند به تقویت همبستگی سیاسی، هماهنگی امنیتی- نظامی و مشروعیت سازی رسانهای محور مقاومت بینجامد. این پژوهش نتیجه میگیرد که مجالس کشورهای عضو محور مقاومت، با بهره گیری از بسترهای مشترک ایدئولوژیک و منافع راهبردی، توانستهاند به عنوان پلی میان تصمیمات اجرایی و بستر اجتماعی عمل کرده و در شرایط بحران و تحریم، پشتیبانی سیاسی و مردمی ضروری را برای تداوم و تقویت این محور فراهم آورند. بنابراین، دیپلماسی پارلمانی نه تنها یک مکمل برای دیپلماسی رسمی، بلکه عاملی حیاتی و راهبردی در تحکیم پایههای محور مقاومت و مقابله با چالشهای پیش و رو محسوب میشود.
The impact of parliamentary diplomacy on strengthening the axis of resistance
Mahdi Heydarian
Alireza Mehrabi
Abstract
In the current international system, the axis of resistance, as an influential transnational actor, plays a significant role in the geopolitical equations of West Asia. However, strengthening the internal coherence and increasing the international legitimacy of this axis has always faced challenges. Focusing on the role of legislative institutions, this article examines the main question of what effect has parliamentary diplomacy had on strengthening the various dimensions of the axis of resistance?
The aim of this research is to explain the mechanisms and strategies that, through parliamentary diplomacy, including interactions between parliaments, the formation of parliamentary friendship groups, holding joint meetings, and the adoption of aligned resolutions, can lead to strengthening political solidarity, security-military coordination, and media legitimacy of the axis of resistance.
This research concludes that the parliaments of the member states of the axis of resistance, by taking advantage of common ideological platforms and strategic interests, have been able to act as a bridge between executive decisions and the social context and provide the necessary political and popular support for the continuation and strengthening of this axis in times of crisis and sanctions. Therefore, parliamentary diplomacy is not only a complement to official diplomacy, but also a vital and strategic factor in consolidating the foundations of the resistance axis and confronting the challenges ahead.
Keywords: Parliamentary diplomacy, regional coalitions, axis of resistance, international relations
منابع
1) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، مصوب 1368
2) کوهن، رابرت، (1400)، از وابستگی متقابل تا حکمرانی جهانی، بنیاد همکاری در بنیاد سیاستی، مترجم : بزرگی، وحید، ناشر قومس،ص.218-219
3) حاجی مینه،رحمت؛ عابدی ، محمد (1398)، پارلمانی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، رهیافتهای سیاسی و بین المللی، 12(2)،ص.123-145
4) حسینی،سیدحسین(1392)،دیپلماسی پارلمانی و تأثیر آن بر سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، مجموعه مقالات دومین همایش نقش پژوهش در فرایند قانونگذاری، ص.167-193
5) دهقانی فیروز آبادی، سیدجلال؛ دلاورپور اقدم، مصطفی(1395)، کاستیها و راهکارهای توانمند سازی دیپلماسی پارلمانی جمهوری اسلامی ایران، فصلنامه مجلس و راهبرد، 23(88)،ص 408-436
6) حسینی، سیدحسین (1401)، دیپلماسی پارلمانی: گروههای دوستی و دیپلماسی پارلمانی متمرکز، مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی.
7) منصوریان،ناصرعلی؛ اکبری تالارپشتی،عزت الله (1399)، جایگاه و اهمیت دیپلماسی عمومی پارلمانی در جمهوری اسلامی ایران، فصلنامه مطالعات قدرت نرم، 10(1)، ص.213-239
8) سیف زاده،سیدحسین(1387)، نقش قوه مقننه در سیاست خارجی:تنوع رویکردها، فصلنامه سیاست، 38(2)،ص.141-166
9) طالبی،تقی(1387)، دیپلماسی پارلمانی و جایگاه آن در راهبرد سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، دفتر مطالعات سیاسی ، مرکز بررسی پژوهشهای مجلس شورای اسلامی
10) وکیلیان، حسن(1391)، گونه شناسی قدرت سیاست گذاری قوای تقنینی: نظریهها و دیدگاهها، راهبرد، 21(63)، ص.271-299
11) مهری گو، وجیهه؛ امیری، مهدی(1388)، دیپلماسی پارلمانی؛ محورها و رویکردها،دفتر مطالعات سیاسی، مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی
12) محمدیان،محمدحسین(1393)، نقش دیپلماسی پارلمانی در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه امام صادق
13) سنایی، مهدی (1392)، دیپلماسی پارلمانی جمهوری اسلامی ایران (کاستیها و راهکارها)، دفتر مطالعات سیاسی مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی،شماره مسلسل:13334
14) کوهکن، علیرضا (1390)، جایگاه و اهمیت دیپلماسی پارلمانی در دستیابی به اهداف سیاست خارجی، دفتر مطالعات سیاسی مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، شماره مسلسل12111
15) مقصودی، مجتبی؛ مرادی، سیدمهدی (1384)، گروههای دوستی پارلمانی و نقش آن درسیاست خارجی:مطالعه موردی ایران، فصلنامه مجلس و پژوهش، 12(48)، ص.13-93
16) عباسی اشلقی،مجید ؛ فرخی، مرتضی (1388)، چارچوبی تحلیلی برای مفهوم امنیت از منظره سازه انگاری، فصلنامه مطالعات سیاسی، 2(6)، ص.71-95
17) مشیرزاده،حمیرا (1388)، تحول در نظریههای روابط بین الملل،انتشارات سمت،ص250-350
18) وحیدی راد، میکائیل (1392)، نظریه وابستگی متقابل و کاربست آن در تاریخ معاصر، خردنامه،ش1،ص99-112
19) مشیر زاده، حمیرا (1386)، تحول در نظریههای روابط بین الملل، انتشارات سمت،تهران
20) هالیدی، فرد (1368)، مفاهیم گوناگون انترناسیونالیسم، اطلاعات سیاسی و اقتصادی،23
21) موسویان،سید حسن ، بیدگلی، محمدرضا (1400)، ایران و ایالات متحده: نگاهی از درون گذشتهای شکست خورده و مسیری به سوی مصالحه، ناشر مهر و ماه،ص75-76
22) دلاورپوراقدم،مصطفی؛ معادی رودسری، محمدحسن(1394)، دیپلماسی هستهای جمهوری اسلامی ایران با تاکید بر دیپلماسی پارلمانی،انتشارات مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی
23) رومی،فرشاد؛ کاظمی احسان و مطهری،زینت السادات (1401)، محور مقاومت و راهبرد منطقهای جمهوری اسلامی ایران: فرصتها و چالشها، پژوهشکده تحقیقات راهبردی، 13(36)،ص.521-542
24) نای،جوزف اس(1389)، قدرت نرم: ابزارهای موفقیت در سیاست بین الملل، دانشگاه امام صادق، مترجم: ذوالفقاری، مهدی و روحانی،سید محسن،ص.25-288
25) ژان میلس؛ افتخاری،اصغر (1388)، دیپلماسی عمومی نوین، کاربرد قدرت نرم در روابط بین الملل،دانشگاه امام صادق،ص.30-366
26) قوام، عبدالعلی(1397)، روابط بین الملل: نظریهها و رویکردها، ناشر سمت،300-384
27) المانیتور(1400)، پارلمان عراق به اخراج نیروهای عراقی رأی داد، https://www.al-monitor.com
28) هفته نامه عرب(1402)، عراق به عنوان محل اصلی گفت وگوی عربستان و ایران ظهور میکند، https://thearabweekly.com
29) عزتی ،محسن و دیگران، ( 1403)، طوفان الاقصی و تاثیرات آن بر بحران امنیتی و سیاسی اسرائیل، نشریه سیاست پژوهی جهان اسلام،11، (1)، ص 6-23
30) خانی،محمدحسن،(1402)، سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران و تحولات جدید در جبهه مقاومت، نشریه دانش سیاسی،19،(2)،ص 20-35
31) افتخاری،اصغر و سلیمانی،محمدمهدی، (1400)، تاثیرات سیاسی- امنیتی محور مقاومت بر آسیب پذیری رژیم صهیونیستی، نشریه آفاق امنیت، 14،( 53) ص 55-60
32) حاتمی، محمدرضا، و ثمری،محمدرضا، (1389)، مسائل خاورمیانه، انتشارات دانشگاه پیام نور، ایران، تهران
کلیدواژهها
